دیدن و شنیدن

To Andrea Bocelli

چشمانت هدایت گرند
گر نه طی طریق
بس دشوارست
برپاهای فرسوده من


چشمانت نمایانگر پردیسند
گر نه انگشتان من
از فرط ناامیدی
به خاک اشارت دارند


نگاهت آهنگ رویای منست
درتیره گاه شب
بینش ازصدای تو سیراب میگردد
دیدن
گامی بیهوده ست


پیام بشارت اکنون
در آواز توست
فراخوانی آدمیان را
نور جلوه گاه صدای توست


ومرا گزیری نیست دیگر
جز درین کوره راه ماندن
بربستر خاک فروافتادن
وبه رویای ابدی
خسبیدن

وصال

زیباترین کلام
صراحت بیان توست

زیباترین نگار
چهره بی نقاب توست

زیباترین تماس
صدای بی واسطه توست

***

عاشقانه ترین فریاد
گریستن ابرست

چون غیابت
که تاریکترین شبهاست

وگشایش چشمانت
که طلوع سپیده است

***

آزمون عشق دشوارنیست
حتی در گذرازچنبره های تنگ نیاز
تنها درنگی لازم است
ازشتاب زمان

***

جاودانه ترین وصال
فراغت خاطرست

پرشکوه ترین معاشقه
هم آغوشی با مرگ است

وزیباترین رویا
رویای فراموشیست

امشب

امشب آسمان با من سخن خواهد گفت
وپرده از راز پریشانیش برخواهد گرفت

امشب آسمان عاشقانه خواهد گریست
واززمین برق آسا بوسه ای خواهد گرفت

امشب آسمان مرا درنظرخواهد نشاند
ومشتاقانه برمن مهرخود خواهد فشاند

امشب آسمان درآغوشش مرا خواهد فشارد
وبا خود به فضاهای بی حصار خواهد کشاند

پس آنگه که ستار گان یکایک پدید آیند
تنها من با آنان سخن توانم راند

نگار

چون در آیًینه نگریستم
هییًت نگار را دیدم
غده ای از اعصاب ورگ
نشان افتخارخود محوری

اما کسی جزمن آنجا نبود
من بودم که فرمان مرگ صادرکردم
قهقهه زنان

پس نقاب انساندوستی از چهره برافکندم
وخود را نمایاندم
آنچنان که بودم
خود را به انکار رسیدم
زندگی را
ومرگ را
عشق را

درون

درخت ودرختچه
برگ و برگچه

درختزاری در دل
خشکزاری برچهره

بهاری در درون
خرانی ازبرون

گلی درگلخانه
پرنده ای در قفس

تبسمی مبهم
واحساسی در دل

چون اشکی
خشکیده در چشم

وسیاره ای
عقیم ازحیات

جهت حرکت

ای کبوترغمگینی
که پاهایت را از دست داده ای
از بالهایت استفاده کن
وخود را
ازسکون لایه های خاک برها


دریچه خوشبختی
برمستمندان بسته است
مسیررهایی
درکوچه التماس نیست
موشها درسایه پنهان می شوند
تو به سوی آفتاب بپرواز

ای سالک
که برکویرزندگی
گام بر می داری
گرچه همه جهات یکسانند
گربه آسمان صاف بنگری
راه طریقت را خواهی یافت

شوق دیدار

نه در قطارمسافری بود
نه در ایستگاه

نه چشمانی برراه
نه پروازی درنگاه

نه عزیمتی از انتظار
نه شوقی در وصال

واین همه را چه به سادگی پذیرفته ایم
که دلتنگی عاطفه مجنونانست
وتمنا احساسی بی حاصل

دوست داشتن تجارتیست پایاپای
چون پرستش بی نیازی
وتحقیرنیازمندی

عشق کلامیست بیگانه
ازگذ شته های دوردست
واسطوره های کودکان

آه دریغ ازلحظه ای
ولبخندی
حاکی ازرضایت دیدار
واشتیاقی
به ملاقات مجدد
بخششی بی نخوت

آه دریغ ازدوست داشتنی بی دریغ
سخنی لحنی آکنده ازمهربانی
ونوازشی بی جانبه

آیا فرا خواهد رسید روزی
که همگان دریابند
حقارت قدرتمندی
وشکوهمندی ضعف را؟

آیا فرا خواهد رسید روزی
که دوست بداریم
انسان را
دردردمندی اش
نه به اقتدارش
ومراتبش
به لحظه خواهش
والتماسش
به لحظه ایثار؟

رفتار

من به نهاد انسانها پی برده ام
ودردالان های پیچاپیچ رفتارسفرکرده ام
درون تاریک ترین دلها را کاویده ام
تا به ژرفنای ریشه های تصمیم رسیده ام

آن روزکه بازگردم
روبنده را کنارخواهم گذاشت
وبا تو ای دوست
باچشمانم سخن خواهم گفت

حیات

حیات روده ای درازست
ما ازدهان وارد می شویم
و ازانتها خارج

حرکت افقی است
وما درمکان ساکنیم
چون مجسمه ای بی حالت

ما جنازه هاییم
درگورستان زندگی
درانتظارتولد
در هوایی متعفن

با صورتانی خندان
و شکمانی پر از طعام
ما بیصدا می گرییم
ما بی عشق می زندگیم

جستجو

به پریا


درپیچ تودرتوی زمان
به ملاقات هم برآمده ایم
تو ناآرامی
و بی قراری مرا می بینی
وبه من اعتماد نمی کنی
تونیازمند آرامشی
وآنرا در من نمی یابی
ما همه به دنبال آرامشیم
درچهارراه های برخورد وآشنایی
همه درجستجوی پردیس موعودیم
پابراحساسات همدیگر
همه به کتمان حقیقت نشسته ایم
دست در دست همدیگر
ما به انکارعشق رسیده ایم
درپی تحصیل شادمانی
درتقلای حفظ خود
درین پایان ناگهانی

من بدی نیستم
و توخوبی نیز

Toronto

اینجا تورونتوست
شهر روبنده ها

شهر سیمان و شیشه
و گلهای مصنوعی

شهرحنجره های بی صوت
وناله های اگزوز

شهر اندامهای بی سر
ولبخندها ی ساختگی

شهر پرندگان بی بال
وروابط بی حس

شهر خاموش
شهرمرده
شهر آوار

شهربی عشق

گرسنگی

To Kevin Carter

نمی خواهم زندگانی را
اینسان اینگونه
بدین ترتیب
کین خطوط درتوالیند
وین کلمات بدنبال هم


نمی خواهم زندگانی را
اینسان اینگونه
گرتکدرخاطری هست
درگوشه ای
ابرآلود و غمگین
برچهره ای سرد و منجمد
که خیره است بی حالت


گر تردیدی هست
در اعتراف به احساسی
که در لجنزاریک رابطه لگدمال شده
ودر حضور کرکس مرگ
که کودک گرسنه درون را
حریصانه ثانیه می شمارد
نمی خواهم زندگانی را
اینسان اینگونه

آرامش

به آقاجون


حیات سرآغازمرگ است
همانسان
که غم به شادی منجر می گردد
وآرامش
منتهای پریشانیست


کنجکاوی سرخی نادریست
بر پیکره بیجان جامعه
مثال لکه ای فیروزه ای
در پهندشت سبزخره ای
دریاچه ای کوچک
محاط دراقیانوس حیات


آه چه معصومانه
و محیلانه
تو را به کشتارگاه برده اند
بی نیازی به حقیقت
برهانی نیست
بلکه شهوتیست
به تنعم ورفاه
رخوت اندام زنده است
در محیط معتدل


درکنارمن نشسته ای
بی هیچ سخنی
حضورتو حقیقتی ست
در انبوه توهم اشیا
تمایل حس خودآگاهی
به پذیرش آرامش نامتناهی
لبخندیست بردردی کهنه


درمیان عابران مرده
تحرک عین سکونست
حقیقتی که کذبش را
تنها صدای قدمهای تو ثابت می کند

درسکوت مطلق
هماهنگی گام های ما
تنها مثال همراهیست

انتظار

ای نازنین
درانتظارتو
قرنهاست که اندرون کلبه
خیره به درگاه نشسته ام
درین بیابان دیگر
خاروخاشاکی
به برافروزی آتش
نمانده است

درین شبهای سرد زمستان
آن هنگام که باد
دانه های برف را
به پنجره کلبه می زند
من همچنان
منتظر
به درگاه می نگرم

اگر روزی آمدی
ای مهربان
برایم
آینه ای بیاور
که درآن
موها ی من
خاکسترانتظار
نباشند

مرثیه برای احمد شاملو

درمرگت گریستم

نه به خاطرتو
که "مرگ را
سرودی کردی
پرطبل ازحیات"

نه به خاطرخود
که زندگی را
قصه ای کردم
بی فراز

به خاطرسرزمینی گریستم
که حماسه هایش را
سراینده ای
دیگرنیست

رسالت

هرگزازتوگریستن مباد
مگرآنکه قطره های اشک
بسان کلماتی آهنگین
بر کاغذ فرود آیند
تا بیان حقیقتی باشند
که همه می دانند
ولیکن در سکوت

نشاط

چه نشاطی می توان داشت؟
هنگامی که دیگر
درختی نمانده است
تا نسیم خنک سحرگاهی
موسیقی برگهایش را بنوازد

آه زندگی زندگی


دربعد ازظهرگرم و
خشک تابستان
جویباری فرحبخش
و درختی
تا در سایه اش بیاسایی

آه خاطره خاطره

تقدیر

شکوهمندانه
به خلوت نشسته بود
با چهره ای
آّّکنده از یاس
نظاره گر مردمانی
که لحظه ها را حس ناکرده زیستند
چرا که اسارت را به آزادی برگزیدند
ومراتب را دیواری بی رخنه پنداشتند

پس آنک مرگ به زندگی درآمیخت
و من زاده شدم
کودکی برآمده زین آمیزش
بازتاب چهره غمگینش
پس لرزه ای گذرنده

و اینک در پی تقدیر
به سرشت آسمان خواهم پیوست
وزمین در من شناور خواهد گشت
با همه اسرار نا گفته اش

تنهایی

گام برداشته ام
در تاریکی خویش
سر در گریبان فروبرده
دردالان تنگ تنهایی
با دیوارهایی
برساخته ازحقیقت مسکوت

سپس شب به روز استحاله یافت
ومن تجربه زایش نورشدم
به رسالت افشای حقایق
مرگی که به آرامی و تداوم
تارهای خود رابر اندام زندگی تنید

پس مرگ و زندگی
همزمان به انکار عشق رسیدند
من از جنازه یک تجربه
به حضور تعفن پی بردم
وتو ازاسارت یک نیاز

A final note

It is absurd to believe that the constant pain afflicting us is purely by chance. On the contrary, misery is the norm, not the exception. Who can i blame for our existence? Not the accident of the Sun which gives us life; i accuse myself, since i don't believe in God or a hereafter. If i did, i could dilude myself that life promises a heavenly dessert after an indigestible main course.


I have never been able to accept the common misconception that everything one day will be better. Nothing will be better; at best or at worst it will only be different.

I no longer want to think; above all else, no longer think.

'From a movie'

Your hands

To Catherine Roynette.


Pledge your hands to the wind.
They will fly
They will fly up to the sky
and they will nest
on the stars.

Pledge your hands to the wind.
They will go to the salted desert
and there will grow
two vivacious trees,
one uplifted proud cypress
and the other one
a weeping in-love willow.

Pledge your hands to the wind.
They will go to the endless sea
one will become
a restless curling wave
and the other one
a raft, haven of hope.

Your hands,
two butterflies,
two rays of light,
two olive tree leaves
are floating on the wind.

They are
two eternal souls,
two liberated souls.

دستانت

به کاترین


دستانت را به باد بسپار
خواهند رفت
خواهند رفت به آسمان
و لانه خواهند کرد برستارگان

دستانت را به باد بسپار
خواهند رفت به دشت کویر
و خواهند رویید
یکی سروی سربلند
ودیگری بید عاشق


دستانت را به باد بسپار
خواهند رفت به دریای بیکران
یکی موجی خواهد شد بی قرار
و دیگری کلکی٬ ما من امید


دستان تو
دوپروانه
دوپرتو نور
دوبرگ درخت زیتون

شناور بر باد
دو روح جاوید
دو روح آزاد

شب وعاشق

شب است و شب زنده دار

چون روح عاشق و عشق

خیال اندیشی

هر درونی کو خيال ‌انديش شد

چون دليل آری خيال‌اش بيش شد

مولانا

Decision

Life does not stay at the corner of decision.

A Special Note in the Diary of a Spirit

It was at the beginning of the spring that a fight started inside me. During the nights of sleeplessness, i was burning in the flames of a war that its motive and its oponents all were part of me. It was clear to both sides what this conflict was about.

The battle eventually ended with victory for one side and defeat for the other side. There were corpses everywhere covered by the ashes of the burned land. However it was unclear what was gained by the war and it remained unknown which side won the battle and which side lost it. It was then dictated by the conqueror to the defeated that nobody must ever know what this conflict was about.

Time passed by over the wasted land until sprouts of some herbs appeared, gradually growing up. Even some flowers bloomed out of the black ashes. Hope returned to the defeated. What else could one expect when the winner, the failed and the reason are all the same?

However for the burned trees to blossom again Sun was needed. The warm, kind light of Sun was needed to revive the frozen soul. Sun was however hidden behind the dark clouds, the garment of the conqueror. It felt that another war was about to happen.

***

Ah, Hope, are you my friend or my enemy? Without you i die and with you i am tortured to death.

***

Oh, Sun is watching us. Hush.

(Silence)

تأثر

در يک لحظه

سرخي پيراهن تو

و قطره اشکي در چشم من

Trois poèmes

Le premier poème

*La vie*

Au début de la soirée,
dans les passages mobiles foncés,
parmi les statues silencieuses,
il y a avait seulment toi et moi.
Tu m'as dit bonjour de la main.
Tu as ri avec moi.
Je t'ai souri.

Dans le train de la vie,
nous nous sommes regardés l'un l'autre
avec les yeux clair.
Tandis que nous nous sommes connus longtemps,
mais nous sommes encore neuf l'un l'autre.

Quand l'obscurité vient sur nous,
je descends du train.
Tu ne me vois pas.
Je t'attends désespérément.
Le train part de la station.

Nous ne nous reverrons jamais.

Il y a beaucoup de trains dans notre ville.
Il y a beaucoup de passages dans notre ville.
Il y a beaucoup de stations dans notre ville.
Notre ville est trop grande.

***

Le deuxième poème

*L'annèe froide *


Pendant l'année de la neige,
dans les eaux congelees des émotions,
nous avons formellement accepté
la présence des parasoles gris
avec nos signatures.
Nous nous sommes habitués
à la présence des lacs congelés.

Quand j'ai recherché une pebuse verte,
j'ai fait face à une petite violette
qui m'a regardé,
malgré le fait qu'elle est habituée au froid.

***

Le troisième poème

*Le choix*

Pendant l'année de la neige,
je parle de l'amour,
de vieux tableaux poussiéreux,
d'histoires jaunatres de conventions
admis sans interrogation,
et la crainte,
la crainte,
la crainte.

Ah, nos amoureux ne sont pas notre choix,
et nous ne sommes pas leur choix non plus.
Ainsi nous nous regardons l'un l'autre,
et nous acceptons l'amour.
C'est un etat d'être.

شب شنبه

شب شنبه چه طولاني بود.
گذر ثانيه ها

چکه چکه قطره های خون بودند

پایان

ديدی که چگونه آن آغاز به آن پايان انجاميد؟

و تو ندانستی که آن پايان چه بود.
و اينک آغازی که از پس آن پايان آمده،
تا پايان اين دگر چه باشد؟

مستی

چنان مستم چنان مستم من امروز

که از غصه برون جستم من امروز

مولانا

دریغ ورزیدن

به تو نگاه مي کنم
ومی دانم که تنها نیازمند یکی نگاهی
تا به تو دل دهد
تا آسوده خاطرت کند
بگشایدت
تا به در آیی

من پا پس می کشم
و در نيم گشوده بروي تو بسته مي شود

*مارگوت بيگل*

عشق

من شعري خواهم نوشت
بیکران
تا وسعت پهناور دلم را پرکند
سرودی سر خواهم داد
بی پایان
تا عشق ناتمام مرا سرانجامی باشد

وپرتپش ترازآبیهای بیکران
مرگ را رستاخيز عاشقان خواهم کرد

آه اين احساس

یـأس

هپلي گفت:
<چه کسی می‌گويد که دنيا تمام شده؟ چه کسی می‌گويد؟ چرا فرياد نمی‌زند؟ چرا تنها ناله می‌کند؟ چرا چشم باز نمی‌کند و نمی‌بيند؟ چرا سرش را برمی‌گرداند و خشم بيهوده‌اش را فرو می‌خورد؟ چرا حرفی نمی‌زند؟ مگر راهی هم برايش باقی می‌ماند؟ چرا بر نمی‌گردد؟ چرا دنباله حرفش را نمی‌گيرد؟ چرا بر حرف خودش صحه نمی‌گذارد؟ اصلا مگر حرفش اهمیتي دارد>

او ديگر به چيزي اعتقاد ندارد. او حتي حرفهاي خودش را هم ديگر باور ندارد.
براي او هيچ راهي باقي نمانده است. خشم هم هيچ کمکي نمي کند.
آن خشم بيهوده که فقط مفري براي تخليه است. فرياد زدن هم بي فايده است.
تاريخ پر از فرياد است. و همان تاريخ است که نشان داده هيچ چيزي بهتر نشده است.هيچ وقت هم بهتر نخواهد شد.
و آدمهاهميشه فقط در چنبره خودفريبي گرفتار بوده اند و خواهند بود.
نه چيزي براي ديدن وجود دارد و نه چيزي براي گفتن.
همه اشيا تو همند.
همه حرفها غلطند. از جمله حرف خود او.

آینده

من به پيشگويي اعتقادي ندارم. به طالع بيني هم اعتقادي ندارم. به هيج جور فال، غيب گويي يا کف بيني هم اعتقادي ندارم.
ندايي از درون من مي گويد:
دنيا به پايان خود نزديک مي شود.

زندگی و مرگ

تو زندگي را يک جرعه مي نوشي
من مرگ را قطره قطره مي چشم

خود پرستی

خود پرستي نامبارک حالتيست
که اندرو
ايمان ما انکار ماست.

مولانا

حرکت

هنوز باور در انتظار حرکت است

شهر

من در طبقه بيستم از يک ساختمان بلند زندگي مي کنم. در اين ساختمان صدها آپارتمان وجود دارند که در هر کدام مردماني زندگي مي کنند. ما ساکنين ساختمان همديگر را نمي شناسيم و در آسانسوري که بالا و پايين مي رود در سکوت کنار هم مي ايستيم. هر کسي مراقب است که نگاهش با ديگري تلاقي نکند.

شبها وقتي از پنجره اتاقم بيرون را مي نگرم هزارها پنجره روشن و خاموش مي بينم. من مي دانم که در پشت اين پنجره ها مردماني زندگي مي کنند. اين کسان گاهي اوقات به کنارپنجره اتاقشان مي آيند و نگاهي به بيرون مي اندازند. آنها همه ساکتند. اگر از قضا در همان زمان کسي ديگر در پشت پنجره اي ديگر ايستاده طوريکه نگاه اين دو با هم تلاقي کند هر دو به عمق اتاقشان عقب گرد مي کنند و پرده ها کشيده مي شوند.

کم کم زمان مي گذرد و روشنايي آفتاب در افق شرقي پديدار مي شود. نور چراغها بتدريج کمرنگ مي شوند. در عوض به تعداد عابرين در خيابانها افزوده مي شود. اين عابران از مواجهه با يکديگر پرهيز مي کنند و مراقبند که نگاهشان با نگاه ديگران تلاقي نکند. آنها مسير حرکتشان را ماهرانه طوري تنظيم مي کنند که برخوردي پيش نيايد. وقتي در اتوبوس در کنار هم مي ايستند قرار نيست کسي به کسي نگاه کند يا کسي با کسي سخني بگويد.
من که درپشت پنجره اتاقم نشسته ام همه اينها را مشاهده مي کنم. گذر زندگي با گذر شب و روز را. آسماني که يک در ميان روشن و تاريک مي شود. ابرهايي که طول آسمان را طي مي کنندو شهري که به نوبت مي خوابد و بيدار مي شود.
و من همچنان به تماشاي آسماني نشسته ام که جاي ستاره هايش را پنجره هايي گرفته اند که چراغي در درون هرکدام روشن است.

به معناي شهر مي انديشم

قضاوت

من نمي دانم
گر قامت من
به بلنداي آسمان بود
از آن بالا چه مي ديدم
و آدمیان را
چه سان قضاوت مي کردم.

تو مي داني؟

شور

ابر مي بارد
ابر حس
بر خاک دل
چشمه اي شد احساس
جاري در رگهاي لحظه
پروازي در وراي مکان
آه من چه دلم پر مي زند امشب
و ديگر خودم نيستم
از پيله در آمدم
و پروانه اي شدم
پرواز کردم
به سوي گلهاي شقايق
به دنياي بنفشه ها و رنگين کمانهاي ابدي
و چشمه سارهاي هميشه خندان
آنجا که آدمها همديگر را حس مي کنند
و دلسوزي والاترين احساسهاست
که حتي بر بقا هم مي چربد.

****

من ابر بودم
حالا درختم
زمين بودم
حالا آسمانم
درد بودم
حالا درمانم
نياز بودم
حالا بي نيازي ام
من اشک بودم
حالا چشمم
چشم بودم
حالا نگاهم
نگاه بودم
حالا بينشم
من عاشق بودم
حالا عشقم
شورم
موجم
من ديگر انسان نيستم
و نمي دانم چه هستم
تو ببين من چه هستم.

*****

يک شب خواب ديدم
که در پرديس هستم
آنجا پر از چشمه و جويبار بود
هوا ملايم بود
مثل مخمل لطيف
و خورشيدبا پرتوهاي طلايي اش
دره سرسبز را جلا مي داد
شادي در زير پوستم جاري شد
پر در آوردم
به هوا پريدم
هوا شدم



«چند شب پيش داشتم موسيقي سلتي ار لورينا مک کنيت گوش مي دادم.
دوست خوبي با من از طريق سيمها در تماس بود.
حال و هواي خوبي به من دست داد و

من خطوط بالا را برا يش نوشتم
«

ابر درخت و آسمان

ابر مي گريد
درخت مي خندد
آسمان مي انديشد

من مي گريم
مي خندم
مي انديشم

زندگی

زندگي زيباست اي زيباپسند
زنده انديشان به اين معنا رسند

آنچنان زيباست اين بي بازگشت
کز برايش مي توان از جان گذشت

*نقل قول

حکمت و دانش

بين دانشمند و شاعر مرغزاري سر سبز است
پس اگر دانشمند از آن بگذرد حکيمي شود
و اگر شاعر، پيامبري


*جبران خليل جبران

درخت

در سپيده دم بهار
درخت از خود با من سخن گفت

از ريشه هايش

که در تمناي آب مي سوختند

وشاخه هايش

که پرتوهاي آفتاب را در آغوش مي فشردند

از نسيمي

که آواز رقص بود

و خنکاي دلي
که به تراوت شبنم رسيده بود

آه درختي که در رگهايش جويبارهاي آب جاري اند

خود بخشنده آبست

نه نيازمند آن
که برگهاي سبزش هداياي مهرند
و حيات
پرتوهاي نور يست
که از لابلای شاخه هايش گذر کرده است.


درخت ايمان منست
به حيات
‌اگر نه عشق من